Η θεραπεύτρια προσκαλεί το άτομο να μιλήσει όσο πιο ελεύθερα γίνεται για τις όψεις του προβλήματος που οδήγησαν στην έναρξη της θεραπείας. Καθώς τα δύο μέλη προσπαθούν μαζί να δώσουν νόημα σε όνειρα και φαντασιώσεις, τείνουν να επικεντρώνονται σε κεντρικά θέματα και συγκρούσεις. Η θεραπευτική συμμαχία θεωρείται ότι εσωτερικεύεται ως νέο μοντέλο σχέσεων.
Η επεξεργασία αυτών των υποκειμενικών στοιχείων επιτρέπει την απελευθέρωση από την συμπτωματολογία, την αντιμετώπιση και ανακούφιση των ψυχικών προβλημάτων. Η ψυχοθεραπεία ορίζεται ως μία προσπάθεια με στόχο την κατανόηση όλων των κεντρικών ασυνείδητων σκέψεων, επιθυμιών, φόβων, συγκρούσεων, αμυνών και ταυτίσεων.
Η Ψυχαναλυτική Ψυχοθεραπεία βασίζεται στην ιδέα ότι το παρελθόν, οι πρώιμες σχέσεις και τα ασυνείδητα συναισθηματικά εμπόδια, είναι ικανά να επηρεάζουν τη συμπεριφορά του ατόμου, την σκέψη του και τη διάθεση του.
Μέσα από τη διαδικασία της θεραπείας, δημιουργούμε έναν «χώρο» για να επαναξιολογήσουμε και να επεξεργαστούμε παλιότερες εμπειρίες, ίσως ανεκπλήρωτες ανάγκες, και να εξετάσουμε την σύγκρουση συναισθημάτων, ώστε να κατανοήσουμε καλύτερα τον εαυτό μας και να ενισχύσουμε την ψυχική μας ευημερία.